פֿרוי
־ען
די
'woman; wife'
ETYMOLOGY
{Why is the vowel in EY behave like U4 (MHG û) - like הויז, בויך etc. It should be O4 (MHG ou) - like אויג, בוים etc. In WY it is generally /fraː/, which does indeed reflect O4. This difference could be of diagnostic value...}
MHG vrouwe, vrowe.
{Lexer3: 540}
Got. frauja 'lord,' ON Freyr, Freyja, OE frēa, OS frō, frōio, frōho, frāho 'Herr', frūa 'Frau', OHG frō 'Herr', frouwa 'Herrin'; from PGmc ✱frauja(n)-; from PIE ✱prH-uo- (?), from the root ✱pró- 'vor(an)'; cf. Sanscrit pū́rva- 'first', Old Church Slavic пръвъ 'first'
MHG frouwe
frou
O44



LINK: http://www.dovidkatz.net/WebAtlas/29_MolevReshitse.htm
Between Mólev (Mogilov) and Réshitse
LITVISH: An Atlas of Northeastern Yiddish by Dovid Katz
WESTERN
Gott hot Ijev die Fraa geloss'e!
Holland (Netherlands)
fraa [HOLLAND, Beem, Jerosche]
- Die fraa hot nur ômein zu sogen. {Jerosche №216}
- Die klugste fraa is der gresste nar. 'Women are unpredictable.' {Jerosche №217}
- Wo die fraa haasst Hannetje. Dou ess ich ous dem pfannetje. '(pannetje = pan).' {Jerosche №218}
M.J.V. XV. blz. 93 - Sie heisst Hendel, ich esse aus ihrem Pfändel. Variant: M.J.V. XXI. 56, on. 3 - As er hess Mendyl, Es ich fin san Fendyl.
Bernst. 82 - As sie hejsst Hendel (oder Genendel), meg men essen fün ihr fendel.
Fraa {EAST FRIESLAND, Aurich, Schulenrufen 1902}
Switzerland
fraː {SWITZERLAND, Fleischer 2005}
- frauə (pl)
Oyberland (West Transcarpathian)
də fra˰u {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
də frou {WTCP, Berettyó-Újfalu, 47212}
CENTRAL
Unterland (East Transcarpathian)
frou {ETCP, Sîg Felső Szek, 47223}
- ə frou trɩkt ə šal אַ פֿרוי טראָגט אַ שאַל
- də frouən די פֿרויען
dɩ fʀou {POLAND, Wolbrom, 50196}
ɛs-i nɔx giɛvɛjn a frɔː dɔrtn עס איז נאָך געווען אַ פֿרוי דאָרטן {Warsaw, Geller 2001: 193}
- s-ᵻ jiɛkimɛ frɔː ᵻn dɛ-t mɛ gɛzajk ס'איז געקומען אַ פֿרוי און די האָט מיך געזייגט {p. 227}
- x-ɔ-ba di frɔː gɛzajk, ba di fr-ɔ-jɛx איך האָב בײַ די פֿרוי געזייגט, בײַ די פֿרוי אויך {p. 227}
- mᵻ-dᵻ frɔːɛn מיט די פֿרויען {p. 263}
- ᵻ-x giɛnᵻmɛ dᵻs vaːp, frɔː mᵻ-dᵻ tsvaj kindɛ איך האָב גענומען דאָס ווײַב, פֿרוי מיט די קינדער {p. 269}
- dᵻ frɔː mᵻ-dᵻ kindɛ zɛnɛ giɛvɛjn ᵻn dɔrf nɔx די פֿרוי מיט די קינדער זענען געווען אין דאָרף נאָך {p. 275}
- zuktɛ, zug nᵻʃ fa maː vaːp, zug guu̯ nᵻʃ fa dᵻ frɔː maːnᵻkɛ זאָגט ער, זאָג נישט פֿאַר מײַן ווײַב, זאָג גאָרנישט פֿאַר די פֿרוי מײַניקע {p. 277}
- a frɔː ᵻz-a frɔː אַ פֿרוי איז אַ פֿרוי {p. 277}
- dᵻs frɔː mᵻt dᵻ kindɛ maːnᵻ zɛnᵻ giɛvɛn ᵻn giɛtɛ דאָס [!] פֿרוי מיט די קינדער מײַנע זענען געווען אין געטאָ {p. 279}
- dᵻ frɔː maːnɛ די פֿרוי מײַנע {p. 283}
dɩ fro n,iˑər man די פֿרוי און איר מאַן {POLAND, Warsaw, 52211}
- dɩ frojɩn n, zajərə menə די פֿרויען און זייערע מענער {sylbl bdry between o/j}
VIDEO Shimon Dzigan [Łódź, Poland]
frɔw
ווי אַ ייִד האָט געזאָגט: מײַן פֿרוי לעבט שוין נישט צוויי יאָר — ביז הונדערט און צוואַנציק
HASIDIC
AMERICA
a cəkvɛčtə frɔw אַ צעקוועטשקע פֿרוי
ˈglɪstn̩ cɩ dɩ ˈfrɔwən גלוסטן צו די פֿרויען
nɛmən a frɔw נעמען אַ פֿרוי
a frɔᵘ a balas-hasugə אַ פֿרוי אַ בעלת השׂגה
ale xúševe frowen אַלע חשובֿע פֿרויען {Assouline 2017: 35}
a yidishe fro אַ ייִדישע פֿרוי {Assouline 2014b: 176}
EUROPE
ɩn də xsidɩšə kəhɩlə də mɩnəg ɩz mə gajt vɔjnən vi də fʀɔw vɔjnt אין די חסידישע קהילה די מנהג איז, מע גייט וווינען וווּ די פֿרוי וווינט [London, Izzy Jacob]
a fʀɔˑ ɩn də hajm אַ פֿרוי אין די היים [Antwerp, Mendy Cahan]
vizɔj dɩ man ɩn fʀɔw zugŋ̩ ווי אַזוי די מאַן און פֿרוי זאָגן
ISRAEL
fʀɔj [Bnei Brak, Eli Benedict (Karlin)]
fʀɔjɛn maxŋ̩ faʀ fʀɔjɛn פֿרויען מאַכן פֿאַר פֿרויען
a fʀɔj hajst ɔx a mašpia אַ פֿרוי הייסט אויך אַ משפּיע
froyen cidkuniyes פֿרויען צדקניות {HASIDIC, Assouline 2017: 79}
- ayn fro איין פֿרוי
- ayne fin di froen איינע פֿון די פֿרויען
NORTHEASTERN
Lithuania
froj; frójɛn {LITHUANIA, Vilnius, 54257}
SOUTHEASTERN
frou {ROMANIA, Brăila, 45273}
AUDIO Binyumen Schaechter [father from Czernowitz], July 24, 2018
fruən