פֿאַר וואָס
'why'
ETYMOLOGY
Calque of Polish dlaczego 'why?' and za co 'what for?'
WESTERN
Alsace (France)
fɔr vaːs šdrɛgšdy mʁ̩- di cʊŋ ərɔ̞us פֿאַר וואָס שטרעקסטו מיר די צונג אַרויס {ALSACE, 47075 Mulhouse, 020-040}
Oyberland (West Transcarpathian)
fərvóːs {WTCP, Vác, 47197}
- farvoˑs vaˑnt ɛc פֿאַר וואָס וויינט עץ
farvuˑs vaːjntɛc ?פֿאַר וואָס ווײַנט עץ {WTCP, Berettyó-Újfalu, 47212}
CENTRAL
Unterland (East Transcarpathian)
farvuˑs šteˆ/ɛkstə dɩr arous dɩ ciŋg̥? פֿאַר וואָס שטעקסטו דיר אַרויס די צונג {ETCP, Sîg Felső Szek, 47223}
- fərvuːs vaːnt əc פֿאַר וואָס וויינט עץ
farvuˑs vájntec פֿאַר וואָס וויינט עץ {ETCP, Bistriţa, 47241}
favus {POLAND, Wolbrom, 50196}
ɔba-xɔ nᵻʃ' giɛvist farvuu̯ɛs אָבער איך האָב נישט געוווּסט פֿאַר וואָס {Warsaw, Geller 2001: 179}
- farvus hɔbm zᵻ giɛʃ'ɔsn? פֿאַר וואָס האָבן זיי געשאָסן {p. 265}
- favᵻ-s-di... favᵻ-s-di giɛhɔjbm dᵻs... dᵻs vɛjgaɬɛ? פֿאַר וואָס האָסטו... פֿאַר וואָס האָסטו געהויבן דאָס... דאָס וועגעלע {p. 291}
favuz štekstɩ aroz dɩ cɩng פֿאַר וואָס שטעקסטו אַרויס די צונג {POLAND, Warsaw, 52211}
AUDIO Miriam Hoffman [parents from Łódź, POLAND} 25 August 2018
faʳˈvɔs
HASIDIC
AMERICA
faˈvuːs
faˈvus
EUROPE
faʀvus [Vienna, Eidel Malowicki}
NORTHEASTERN
Lithuania
favos {LITHUANIA, Kaunas, 54239}
SOUTHEASTERN
favoˑs štekstɩ פֿאַרוואָס שטעקסטו אַרויס די צונג {ROMANIA, Brăila, 45273}
AUDIO Itzik Manger [Czernowitz / Chernivtsi, BUKOVINA}
farˈvuəs
פֿאַר וואָס טוט איר מיר וויי