לײַט
די

ETYMOLOGY

Vowel 34, Proto-Yiddish ✱əj

WESTERN

Old Literary Yiddish (ca. 1100-1800)

הערט צו איר ליבן לייט. עז זייא נאנהנט אדר פֿון ווייט.
'listen in, dear people, whether from near or far'
ער האט לייטן נאך גיאגט מיט מעסיר
'he ran after people with knives'
אזו האבן די לומדים אין ק"ק בריסיק איין בריבֿ אויף גריכֿט, עז זאל אים ווייטר קיין בעל שם אן גרייפֿן משביע צו זיין, ווארום ער איז לייטן מזיק
'thus the scholars in Brześć Kujawski produced a letter that no miracle worker should dare to cast incantations onto him any more, because he does people harm'

Unter'n Aufen get's ach Leut.
{Maißim un Schnokes vun e Handelewos, LEIPZIG 1845: 40}
- Kladr machen Leut'. {40}
- Orme Leut kochen mit Wasser. {40}
- As Kinder wern Leut. {43}
- Klane Leut hoben grauße מטלטלים. {45}

Leit {EAST FRIESLAND, Aurich, Schulenrufen 1902}

Holland (Netherlands)

Leit [HOLLAND, Beem, Jerosche]
- Die leit machen von niks eppes un von eppes niks. 'People always exaggerate on both sides.' {Jerosche №557}

Alsace (France)

di lajd {ALSACE, 47075 Mulhouse, 001-080}
- aldi lajd אַלטע לײַט
- ɩn dem cɩmər hɛn draj bɛrsoːnə / lajd gšlɔ̞ufə אין דעם צימער האָבן דרײַ פּערזאָנען / לײַט געשלאָפֿן {q058-010}

Switzerland

iç kʰen nɔx fil lait איך קען נאָך פֿיל לײַט {Endingen, Gustav Dreifuss, Fleischer 2005:82}
lait {SWITZERLAND, Fleischer 2005}
- maini liːbi lait מײַנע ליבע לײַט

Oyberland (West Transcarpathian)

lajt {WTCP, U. Weinreich 1964: 256}

lajt {BURGENLAND, Stalek 1926: 271}

lęi̯t {WTCP, Budapest, Hutterer 1965: 129}

lɛyt {WTCP, SOUTHWESTERN HUNGARY, Garvin 1965: 97}

läyt {WTCP, SOUTH-CENTRAL HUNGARY, Garvin 1965: 100}

cvaˑ lʲajt צוויי לײַט {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
- manxə læjt hɔm zəx gəkaːft ɔf šabəs šnýptəbaˑk מאַנכע לײַט האָבן זיך געקויפֿט אויף שבת שנופּטאַבאַק
- bæj də grɔjsə læjt בײַ די גרויסע לײַט

CENTRAL

lāt {U. Weinreich 1964: 256}

[ɬaːt] {Warsaw, Geller 2001: 60}
- mᵻ-tɛ ɬaːt ɔjbɛgɛtijɛ ɔf klajduɲk' מיט די לײַט איבערגעטון אויף קליידונג {p. 255}

laˑt {POLAND, Warsaw, 52211}

AUDIO Gosia Pod [Mikulintse / Mikulińce / Микулинці, East Galicia] August 5, 2018
laːt
אי צו גאָט, אי צו לײַט

HASIDIC

AMERICA

cɩ gɔt ɩn cɩ laːt צו גאָט און צו לײַט
maxŋ̩ nɔx a laːt מאַכן נאָך אַ לײַט

NORTHEASTERN

lajt {U. Weinreich 1964: 256}