לאָך
לעכער
די/דער
(NORTHEASTERN די = intermediate gender, SOUTHEASTERN mainly דער, partly די, CENTRAL partly דאָס, partly דער)
'hole'

ETYMOLOGY

The meaning 'backwater, middle of nowhere' may be borrowed from Polish dziura 'hole', which has a similar meaning.
Got. us-luk✱ 'opening,' ON lok 'end', OE loc 'lock', OHG loh; from PGmc ✱-luk-a-ⁿ / ✱luk-a-; nomen actionis to PGmc ✱lūk- (cf. Got. uslukan 'to open,' ON lúka, OE lūkan); from PIE ✱lū + -g-
{Bammesberger 1990: 57}
Vowel 41, Proto-Yiddish ✱ɔ

WESTERN

Holland (Netherlands)

Loch; lescher [HOLLAND, Beem, Jerosche]
- Er komt bei die drei lescher. 'He comes late to shul. The three lescher (from loch) are: Mie jidmee loch mie jischwee loch umie ja'aroch loch - from the Nishmat prayer tha comes right before Borchu. So he is just in the nick of time.' {Jerosche №564}
- Wen e loch in die brik is, falt der arme man dorch. 'If there is a hole in the bridge, the poor man will fall through. Misfortune always happens to the unlucky one. Cf. 'n arm man is n' schlemiel.' {Jerosche №565}

Alsace (France)

lɔx {ALSACE, Zuckerman 1969, 43}

ə grɔ̞us lɔx אַ גרויס לאָך {ALSACE, 47075 Mulhouse, 050-021}
- leçəʁ- לעכער {q050-020}

Czechia

leɐxl לעכל {westernmost CZECHIA, Beranek 1936: 70}

laxl לעכל {CZECHIA and western SLOVAKIA, Beranek 1936: 70}

šlug iᵉch mo e loch שלאָג איך מיר אַ לאָך {BURGENLAND, Stalek 1926: 270}

Oyberland (West Transcarpathian)

lǫx {WTCP, Budapest, Hutterer 1965: 123}

ə grɔjsα lɔx אַ גרויסער לאָך {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
- laxə לעכער
- klaːnə laxlɔx קליינע לעכלעך

ə grojsn lɔx אַ גרויסן לאָך {WTCP, Vác, 47197}
- lɛxl לעכל
- draj láxər דרײַ לעכער

grɔjsər lɔx גרויסער לאָך {WTCP, Berettyó-Újfalu, 47212}
- lɛxər ~ laxər לעכער

CENTRAL

Unterland (East Transcarpathian)

grojsər lɔx גרויסער לאָך {ETCP, Sîg Felső Szek, 47223}
- lɛxl לעכל
- lʲɛxər לעכער

dər lɔx {ETCP, Mukachevo, 48226}
- ɫɛ́xər לעכער
- lɛxl לעכל

lɔx {ETCP, Nyzhnya Apsha, 48233}
- a grojsər lɔx אַ גרויסער לאָך
- lɛxl לעכל

s lox, lɔx {POLAND, Wolbrom, 50196}
- laxɫ לעכל

a grojs lox אַ גרויס לאָך {POLAND, Warsaw, 52211}
- lexər לעכער
- laxl לעכל
- lexalax לעכעלעך

VIDEO Shimon Dzigan [Łódź, Poland]
faʳštɩpm̩
מע זאָל קענען פֿאַרשטאָפּן [פֿאַרשטופּן?] אַ פּאָר לעכער

HASIDIC

AMERICA

mə lɔt dəm lɔx מע לאָזט דעם לאָך

NORTHEASTERN

די לאָך פֿון אַ בייגל [...] ווען מען האָט געמיינט: עס האָט קיין ווערט ניט, עס איז גאָרנישט מיט נישט

Lithuania

lox טויבער לאָך 'deaf as a post' {LITHUANIA, Kaunas, 54239}

SOUTHEASTERN

der lox {ROMANIA, Brăila, 45273}
- uˑsgʲəšʎeˑft lexl אויסגעשלייפֿט לעכל
- lexlax לעכלעך