ווײַן
־ען
דער
(NORTHEASTERN די = mass gender)
'wine'

ETYMOLOGY

Vowel 34, Proto-Yiddish ✱əj

WESTERN

Viel Ehr in e Gläsl Wein.

Schad' um de' gute' Wein im böse' Faß! (said of someone who does not act according to his knowledge of Torah)
{FRANKFURT, Tendlau №149}
- Der Wein is gut un das Faß is auch gut; aber der Raf is nix nutz. (wordplay on רייף and רבֿ which were homophones) {№149}

Czechia

wāi ~ wain {CZECHIA and western SLOVAKIA, Beranek 1936: 67, 71}

wai {CZECHIA, Šafov, Beranek 1936: 72}

Oyberland (West Transcarpathian)

væj {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
- fɛsα fyn vǽj פֿעסער פֿון ווײַן
- dɛ móː mitn vǽj is šø dɔj דער מאַן מיטן ווײַן איז שוין דאָ
- doˑz ɩs ə flaš rɔjtα væj דאָס איז אַ פֿלאַש רויטער ווײַן
- væjn ɔdə brɔnfə ווײַן אָדער בראָנפֿן
- ə bisl vⲁjn אַ ביסל ווײַן
- káˑ vⲁjn gətryŋk͡ŋ̩ קיין ווײַן געטרונקען

dɛ man mitn vajn דער מאַן מיטן ווײַן {WTCP, Vác, 47197}
- ə flaš rojtər vajn אַ פֿלאַש רויטער ווײַן
- vajn əroˑgəšɩt ווײַן אַראָפּגעשיט

ə fɫaš rɔjtər vajn אַ פֿלאַש רויטער ווײַן {WTCP, Berettyó-Újfalu, 47212}

CENTRAL

wān {eastern SLOVAKIA and CARPATHO-RUTHENIA, Beranek 1936: 71}

Unterland (East Transcarpathian)

vajn {ETCP, Sîg Felső Szek, 47223}
- ə flʲaš ro/ɔjtər vajn אַ פֿלאַש רויטער ווײַן
- vajnkiːxlax ווײַנקיכלעך

der vãːsojxər דער ווײַן־סוחר {ETCP, Nyzhnya Apsha, 48233}
- déjr mɩtn váːn דער מיטן ווײַן
- mɩt rojtn vaːn מיט רויטן ווײַן

də jid mitn vãː דער ייִד מיטן ווײַן {POLAND, Wolbrom, 50196}
- dus ɩ dus dɩ flaš ʀojtɛ vãː דאָס איז דאָס די פֿלאַש רויטער ווײַן

dus ɩz a rojtər flaš vaˑn / dus ɩ də flaš mɩt rojtn vaˑn דאָס איז אַ רויטער פֿלאַש ווײַן / דאָס איז אַ פֿלאַש מיט רויטן ווײַן {POLAND, Warsaw, 52211}
- de menč mɩtn vaˑn דער מענטש מיטן ווײַן
- uptrɩnkən a bɩsl vaˑn אָפּטרינקען אַ ביסל ווײַן

HASIDIC

AMERICA

dan ˈbɛstə vaːn דײַן בעסטע ווײַן 'your favorite wine'
tvijə ɩn vaˑn תּבֿואה און ווײַן

EUROPE

mɩt xalə ɩn mɩt vajn מיט חלה און מיט ווײַן [Antwerp, Mendy Cahan]
nuxdən hɔt mɛn vajn ɩn xalə נאָך דעם האָט מען ווײַן און חלה

NORTHEASTERN

Lithuania

dos iz a flaš ʀojte vajn דאָס איז אַ פֿלאַש רויטע ווײַן {LITHUANIA, Vilnius, 54257}

AUDIO Wolf Burko [Pinsk, Belarus]
איך וועל דיר געבן אַ קאַפּ ווײַן — מײַן ווײַן.

טרינק אויס די ווײַן.

SOUTHEASTERN

van {Katz 1982: 119}

AUDIO Itzik Manger [Czernowitz / Chernivtsi, BUKOVINA]
vãjn
מיט חלה, מיט ווײַן, און מיט פֿיש