בעט
־ן
דאָס
(NORTHEASTERN די = intermediate gender)
'bed'

ETYMOLOGY

Got. badi, ON beðr, OE bed, bedd, English bed, OS bed, beddi OHG betti, MHG bette, bet(t), NHG Bett, Beet 'flower bed'; from PGmc ✱badja- 'bed, bedding'; from PIE ✱bʰodʰ-io-; neuter ja-stem from root ✱bʰedʰ- 'to poke, dig'; cf. Latin fodiō 'dig', fossa 'pit', Greek βόθρος 'pit', Lithuanian badýti 'to poke'

WESTERN

Old Literary Yiddish (ca. 1100-1800)

אך האט ער אין ניט לאזין אין בעט ליגן, האט אין אלי נכֿט צון בעט ארויז גיווארפֿין
'also he did not let him lie in bed, threw him out of bed every night'

Schmule Mad mach's Bett.

Oyberland (West Transcarpathian)

bęt {WTCP, Budapest, Hutterer 1965: 123}

bet {WTCP, SOUTHWESTERN HUNGARY, Garvin 1965: 95}

hɔt ənɔx gəšlɔfɱ in den klaˑ bɛtl, jɛct ... ɩn ə grɔjz bɛt האָט ער נאָך געשלאָפֿן אין דעם קליין בעטל, יעצט ... אין אַ גרויס בעט {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
- yntαn bɛt אונטערן בעט
- də kʲ. zɛn gʲəle˰ːg͡ŋ in zejα bɛt די קינדער זענען געלעגן אין זייער בעט

dəz gɛlt hɔt ər yntərn / yntαn bɛt farštɛkt דאָס געלט האָט ער אונטערן בעט פֿאַרשטעקט {WTCP, Vác, 47197}
- er iz ərógɩgaŋən fyn bɛt ער איז אַראָפּגעגאַנגען פֿון בעט
- zɛnən ɩm bɛt gəleˑg͡ŋ̩ זענען אין בעט געלעגן

dəz bɛt kvíčət דאָס בעט קוויטשעט 'the bed creaks' {WTCP, Berettyó-Újfalu, 47212}
- dəz gʲɛlt hɔt ər fərštɛkt yntαrn bɛt דאָס געלט האָט ער פֿאַרשטעקט אונטערן בעט

CENTRAL

Unterland (East Transcarpathian)

ert fərštɛ́kt duzgʲɛ́lt ɩntərn bɛ́t ער האָט פֿאַרשטעקט דאָס געלט אונטערן בעט {ETCP, Teiuș, 46233}

dus gʲelt hɔt mən ɩntərn bɛt fərštɛ́kt דאָס געלט האָט מען אונטערן בעט פֿאַרשטעקט {ETCP, Sîg Felső Szek, 47223}
- dəs gʲɛlt ɔbəx íntərn̩ bɛt fr̩štɛ́kt דאָס געלט האָב איך אונטערן בעט פֿאַרשטעקט
- dəs bɛt šɔklʲcəx דאָס בעט שאָקלט זיך
- dɩ kʲɩndər šlojfɱ ɩn də bɛtlax די קינדער שלאָפֿן אין די בעטלעך

farštɛkt gʲelt ɩntərn bɛt פֿאַרשטעקט געלט אונטערן בעט {ETCP, Bistriţa, 47241}

dəs/z bɛ́t {ETCP, Nyzhnya Apsha, 48233}
- ɩn klajnəm betl אין קליינעם בעטל
- ər ɔt baháltn dəs gɛlt ɩntərn bɛt ער האָט באַהאַלטן דאָס געלט אונטערן בעט

dus bɛt {POLAND, Wolbrom, 50196}
- ɪntɛᴿŋ bɛt אונטערן בעט {POLAND, Wolbrom, 50196}

d-ɔrdᵻnatɔr ɔts-ax avɛgiɛzɛtst afn bɛt דער אָרדינאַטאָר האָט זיך אַוועקגעזעצט אויפֿן בעט {Warsaw, Geller 2001: 199}
- xɔ-ma arãgiɛʃ'tɛl't' a bɛt איך האָב מיר אַרײַנגעשטעלט אַ בעט {p. 239}
dus bet grɩlct דאָס בעט גרילצט {POLAND, Warsaw, 52211}
- ejrɩ gɩšlufn ɩn kʎajnɩm betl ער איז געשלאָפֿן אין קליינעם בעטל
- ject šʎufto ɩn a grojs bet יעצט שלאָפֿט ער אין אַ גרויס בעט
- ərot bahaltn dus geʎt ɩntər dəm bet ער האָט באַהאַלטן דאָס געלט אונטער דעם בעט
- erz arupɩgangɩn fɩn bet ער איז אַראָפּגעגאַנגען פֿון בעט
- də kɩndər zenə / zajnə gəlejgn ɩn də betn די קינדער זענען / זײַנען געלעגן אין די בעטן {≠ bejtn}

HASIDIC

EUROPE

ɩx gaj ɩn bɛt aʀan איך גיי אין בעט אַרײַן [Vienna, Eidel Malowicki]

NORTHEASTERN

(intermediate gender) די בעט, אונטערן בעט

Lithuania

di bɛtn {LITHUANIA, Vilnius, 54257}

SOUTHEASTERN

se skrɩpət duz̥ bét סע סקריפּעט דאָס בעט {ROMANIA, Brăila, 45273}
- er ot bahɔlʲtn duz gélt ɩ́ntərn bét ער האָט באַהאַלטן דאָס געלט אונטערן בעט
- er ɩz arup fɩnəm bét ער איז אַראָפּ פֿונעם בעט
- bedzaxŋ בעטזאַכן 'bedding'

bet
און די קינדער שמייכלען אין בעט