בויך
בײַכער
דער
(NORTHEASTERN partly די)
'belly'

ETYMOLOGY

MHG û

Vowel 44, Proto-Yiddish ✱ɔu

{Yiddish Language Atlas of the Soviet Union 1931, map 38}

LINK: http://www.dovidkatz.net/WebAtlas/29_MolevReshitse.htm
Between Mólev (Mogilov) and Réshitse
LITVISH: An Atlas of Northeastern Yiddish by Dovid Katz

WESTERN

Old Literary Yiddish (ca. 1100-1800)

אונ' האט אין אויף גיבלאזין, דאז דער האלז איז גיווארן אז איין דיקר העל טאב, אונ' דער בויך איז גיווארן אז וויא איין פֿאס
'and blew him up so that his throat became like a thick [ }, and his belly became like a barrel'

Holland (Netherlands)

Bouch [HOLLAND, Beem, Jerosche}
- E bouch wie a parnes 'Said of a corpulent person' {Jerosche №61}
Tendlau 553
Bernst. 27 (unfavorable)
- Mit e volle bouch zu die megille gein 'To act against the usual course of events. When Purim is on Sunday, the Fast of Esther cannot fall on the Sabbath, so it happens on Thursday. In that case, you go to hear the megillah with a full belly {Jerosche №62}
Tendlau 593
Bernst. 28
Weill 460 {bibliographie Alsacienne 1919-1921}

Alsace (France)

dʁ- bɔ̞ːx {ALSACE, 47075 Mulhouse, 028-060}
- ə grɔ̞usəʁ- dɩgəʁ- bɔ̞ːx אַ גרויסער דיקער בויך {q028-090}
- s bajçlə דאָס בײַכלע {q028-070}
- di bajçlɩç די בײַכלעך {q028-080}

Oyberland (West Transcarpathian)

baux {WTCP, Budapest, Hutterer 1965: 130}

ba˰ux {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
- bæjx בײַך (pl)
- ɛˑ hɔt ə šæː bⲁjxəl ער האָט אַ שיין בײַכל

• dɔz bⲁjxələ דאָס בײַכעלע

• bⲁjxəlɔx בײַכעלעך

dr baux {WTCP, Vác, 47197}
- a grɔjsn ba˰ux אַ גרויסן בויך
- bajxələ בײַכעלע

dr̩ bɔux {WTCP, Berettyó-Újfalu, 47212}
- bajxlʲ בײַכל
- ə grɔjsn / grɔb͡m bɔux אַ גרויסן / גראָבן בויך

CENTRAL

boːx, [bowəx} (underlying ou) {Jacobs 96}

Unterland (East Transcarpathian)

boux, boːˆx {ETCP, Sîg Felső Szek, 47223}
- bajəxlʲ אַ בײַכל
- bajxəlʲə בײַכעלע

dər boux {ETCP, near Sighet, 47228}
- a klajn baˑxl אַ קליין בײַכל
- baːxələ בײַכעלע

dər boux {ETCP, Mukachevo, 48226}
- baːxɫ בײַכל
- dɩ́s báːxəɫə דאָס בײַכעלע

dər boux {ETCP, Nyzhnya Apsha, 48233}
- baːxl בײַכל
- báːxαlə בײַכעלע

dɛ bojx דער בויך {POLAND, Wolbrom, 50196}
- s baːxɫ; baːxɫəx ס'בײַכל; בײַכלעך
- baːxəʎjə; baːxəlʲəx בײַכעלע; בײַכעלעך

der boˑx {POLAND, Warsaw, 52211}
- baˑxu בײַכל
- cigəlejkt cɩm boux a rajf צוגעלייגט צו בויך אַ רייף

HASIDIC

AMERICA

bɔwx
vɛt zɩx ˈklapm̩ dus ˈbaxl̩vɛt zɪx ˈklapm̩ dus ˈbaxl̩ ער וועט זיך קלאַפּן דאָס בײַכל 'he will pat himself on the back'
mə rɛt ɪm aːn a kac ɪn bɔwx מע רעד אים אײַן אַ קאַץ אין בויך
ajnər rɛt zɩx aˑn a kac ɩn bɔwx araˑn איינער רעדט זיך אײַן אַ קאַץ אין בויך אַרײַן

NORTHEASTERN

[זאַמעט} אַ רפואה פאַרן באָוך
{מאַרק, "אונדזער ליטווישער ייִדיש" (1951): 440}
[סוּוואַלק} באָוך
לשון סגי־נהור ניט אָנצורופֿן גראָבע זאַכן מיט זייערע נעמען. איז אויך בויך און דער עיקר די אונטערשטע העלפֿט פֿון בויך ניט איידל — זאָגן ווײַבער: "איך האָב אַ ווייטאָג אין העלפֿט" {ז' 462}

SOUTHEASTERN

Dar Bouch hot ništ kan Schoubm (mi ken in êm arânleign wûs mi wil). דער בויך האָט נישט קיין שויבן (מע קען אין אים אַרײַנלייגן וואָס מע וויל) 'Der Magen hat keine Scheiben: es kommt nicht auf die Güte der Nahrung an, wenn er nur gefüllt wird. Vgl. Di Kiške hot nit kein Fenster. Be. 3330. p. Brzuch nie zwierciadło, nikt nie pozna co się jadło: Der Bauch ist kein Spiegel, niemand erkennt was man gegessen hat.' {EAST GALICIA, Brody, Landau 1923, №10}
- Si dreit zach im (ihm) a Gidilachn in Bouch. זי דרייט זיך אים אַ גדולהכן אין בויך 'Wenn jemand ohne ersichtlichen Grund lacht. גדולה Größe, Herrlichkeit, pj. Freude. Vgl. Die שׂמחה rumpelt mir schon im Bauch herum. Bl. 8.' {№37}

boux {bux ניט} {ROMANIA, Brăila, 45273}
- baːxalə בײַכעלע
- baːxalax בײַכעלעך