← Aleph Home
אויף 1

אויף 1
'on' (preposition)
אפ

ETYMOLOGY

{Whence the NEY variant {af}?}
MHG ûf, ouf.
Herzog suggests that the NEH vowel was formerly {au} and that the {u} offglide was assimilated by the following labial {f}.
{Herzog 1964: 271, 274}
Gothic uf; cf. Sanskrit úpa 'to, toward, near'
{Burrow 286}
The EY usage of אויף is sometimes modeled on Polish na, as in ער איז אַוועקגעפֿאָרן אויף צוויי חדשים 'he went away for two months' (Polish: Wyjechał na dwa miesiące)




WESTERN

Alsace (France)

ʊfm̩ hʊ̞ˑɣə bɛrɩg אויפֿן הויכן באַרג {ALSACE, 47075 Mulhouse 006-090}

Switzerland

lugəd, jets seit mə ʃou maskiːrti kʰindər uf də ʃtraus! לוגט, יעצט זעט מע שוין מאַסקירטע קינדער אויף די שטראָז {Endingen, Isaak Guggenheim-Bloch, Fleischer 2005:74}
- uf əm ʋeːg ten si siç nɔx guːt undərˈhaltə אויפֿן וועגן טוען זיי זיך נאָך גוט אונטערהאַלטן {p76}

Oyberland (West Transcarpathian)

of de gancⁱ woch אויף די גאַנצע וואָך {BURGENLAND, Stalek 1926: 270}

auf {WTCP, Budapest, Hutterer 1965: 130, 141}

åfn אויפֿן (prep. pron.) {WTCP, SOUTHWESTERN HUNGARY, Garvin 1965: 98}

ofn̥ אויפֿן (prep. pron.) {WTCP, SOUTH-CENTRAL HUNGARY, Garvin 1965: 102}

åf {WTCP, NORTHWESTERN HUNGARIAN, Garvin 1965: 104}

åvdər אויף דיר {WTCP, NORTH-CENTRAL HUNGARIAN Garvin 1965: 106}

ɔf {WTCP, Dunajská Streda, 47179}
- ɔv ə baŋk אויף אַ באַנק
- ɔuv də naxt hɔt mə də lʲɔmp óːgəcynd͡n̩ אויף די נאַכט האָט מען די לאָמפּ אָנגעצונדן
- ouv dən pytαbrɔjt אויף דעם פּוטערברויט
- ɔv ə feαd אויף אַ פֿערד

ɔfɱ אויפֿן {WTCP, Vác, 47197}
- ouf pɛst אויף פּעסט
- ɔjf də štaŋ אויף די שטאַנג

CENTRAL

ouf {Hutterer 1965: 141}

Unterland (East Transcarpathian)

ɔf aɫə fiˑə אויף אַלע פֿיר {POLAND, Wolbrom, 50196}
- ouf dɩ švɛʎ אויף די שוועל
- ʀɔt oufgɩhɔngɩn a špiˑgʎ ɔf dɛ vant ער האָט אויפֿגעהאָנגען אַ שפּיגל אויף דער וואַנט
- ɔfɱ hojf אויפֿן הויף

האָב יאַך אים פֿאַרטשאַקעט, אַז איך האָב מאַן געלט באַ אַ פּשעקופּקע אַפֿן קערצעליאַק.
{Warsaw, Tsanin, מאַמעשי, מאַמעשי, שלוף נישט, p. 131}
af-a pɬats אויף אַ פּלאַץ {Warsaw, Geller 2001: 253}
- ɔm vasɛ dɔrtn אויפֿן וואַסער דאָרטן {p. 255}
- ɔf jidᵻʃ' אויף ייִדיש {p. 255}
of dɩ cfajtɩ zaˑt אויף די צווייטע זײַט {POLAND, Warsaw, 52211}

HASIDIC

AMERICA

ɔf ir אויף איר

a špigl af de vant אַ שפּיגל אויף די וואַנט {Assouline 2018a: 50}

NORTHEASTERN

אַף
{מאַרק, "אונדזער ליטווישער ייִדיש" (1951): 433}
די זון גייט אוף אַפֿן הימל

Lithuania

lejf av gix ahejm לויף אויף גיך אַהיים {LITHUANIA, Vilnius, 54257}
- uvgɩhaŋgen a s̀pɩgl afɱ vant אויפֿגעהאַנגען אַ שפּיגל אויפֿן וואַנט {LITHUANIA, Vilnius, 54257}
- av di vɛ́gɛnɛr אויף די וועגענער

afɱ veg אויפֿן וועג {BELARUS, Gomel, 52314}

SOUTHEASTERN

ɔ́f es אויף עס {ROMANIA, Brăila, 45273}