← Aleph Home
אַרבעט
‘work’

אַרבעט
'work'

ETYMOLOGY

Got. arbaiþs, ON erfiði, OE earfoð, OS arƀēd, araƀid, OHG arabeit, MHG arbeit, arebeit, NHG Arbeit, (dialects) árbet, érbet; from PGmc ✱arbaidi- 'toil, labor' < (DRV?); perhaps comparable to Old Church Slavonic rabota 'slavery', Russian paбoтa; perhaps from the PIE root ✱orbʰ-; cf. Latin orbus, Greek ὀρφανός 'orphaned'
{BMZ 1: 53; DWB² 3: 201; Kluge/Seebold 2011: 57; Kroonen 2013: 33}
Vowel 11, Proto-Yiddish ✱a


WESTERN

arbət, erbət {Schnitzler, Prager Judendeutsch, 23, 24}

Erbet {EAST FRIESLAND, Aurich, Schulenrufen 1902}

arbət {CZECHIA, Beranek 1936: 66}

Oyberland (West Transcarpathian)

arbɒd ~ arbəd ~ ărbɒt ~ arbęi̯t {WTCP, Budapest, Hutterer 1965: 137}

CENTRAL

Unterland (East Transcarpathian)

arbət 'Arbeit' {ETCP, Beranek 1941}

ᵻzɛr ajdɛ-m-ɔt aroːsgiɛvɔrfn fᵻn dᵻ arbɛt אונדזער איידעם האָט מען אַרויסגעוואָרפֿן פֿון די אַרבעט {Warsaw, Geller 2001: 195}
- ɛr-ɔt gɛvist, vɔs faːn arbɛt ער האָט געוווּסט, וואָס פֿאַר אַן אַרבעט {p. 271}
- ɔt-mɛ giɛmaxt aza-n-arbɛjt. giɛmaxt aza-n arbɛt האָט מען געמאַכט אַזאַן אַרבעט. געמאַכט אַזאַן אַרבעט {p. 287}
- ajn grup-ɔ-diː arbɛt gat געווען אַ גרופּע ייִדן, זיי... איין גרופּע געווען [!] דאָ {p. 289}
- ᵻn du mɛ-t krigɲ ɛsn ᵻn arbɛt און דאָ מע וועט קריגן עסן און אַרבעט {p. 299}

VIDEO Shimon Dzigan [Łódź, Poland]
ˈarbət
מײַן אַרבעט קאָסט געזונט, פֿאַר דעם דאַרף מען צאָלן

NORTHEASTERN

האַרבעט ~ אַרבעט [סוּוואַלק]