← Aleph Home
אַנטלויפֿן
‘to escape’

אַנטלויפֿן
אַנטלאָפֿן
'to escape'

ETYMOLOGY

The idiom אַנטלויפֿן וווּ דער שוואַרצער פֿעפֿער וואַקסט 'to run off to where the black pepper grows (i.e., far away)' appears to be a calque of Polish uciec / uciekać / zwiać / wiać / zwiewać / zmykać, gdzie pieprz rośnie.

CENTRAL

azɔj, ts-an-ɛjʃ ᵻz jɛjdɛ d'antɬɔfn fᵻn ʃ'tuu̯ɛt אַזוי צו אַן ערשט {!} איז יעדער אַנטלאָפֿן פֿון שטאָט {Warsaw, Geller 2001: 259}
- jɛjd-ɔt-ᵻx d-antɬɔːfn {!} יעדער האָט דאָך אַנטלאָפֿן {p. 271}
- az vɛ-zɔ kimɔ, zɔu̯n d-antɬɔːfn, vejsax nᵻʃ gɔː אַז ווער זאָל קומען, זאָלן נישט אַנטלויפֿן, ווייס איך נישט גאָר {p. 285}
- zugn di jidn, d-antɬɔjf זאָגן די ייִדן, דו אַנטלויף {p. 293}
- ᵻn bᵻn-d-antɬɔːfn ka maːnɛ stuu̯ɛt arã און בין אַנטלאָפֿן {!} קיין מײַנע {!} שטאָט {!} אַרײַן {p. 295}
- zuj-ix tsᵻ jᵻdn, vɛr-s vᵻlt antɬɔjf! זאָג איך צו ייִדן, ווער עס ווילט {!} אַנטלויף {p. 303}
- jɛx-a um tsfɛɬɛf ba naxt, danɔx ɔb-ᵻx gvɔu̯t antɬɔjfn איך האָב אום {!} צוועלעף בײַ נאַכט, דערנאָך האָב איך געוואָלט אַנטלויפֿן {p. 305}
- jix bᵻn nɔx a... dantɬɔfn fᵻn vag'ɲ איך בין נאָך אַ... אַנטלאָפֿן פֿון וואַגאָן {p. 313}
-


AUDIO Miriam Hoffman {parents from Łódź, POLAND} 25 August 2018
antˈlojfc
אַנטלויפֿטס, גייטס קיין רוסלאַנד

NORTHEASTERN

Lithuania

antlofn {LITHUANIA, Vilnius, 54257}

CENTRAL

Unterland (East Transcarpathian)

dər ganəf ɩz hantlofɱ mɩt áləm דער גנבֿ איז אַנטלאָפֿן מיט אַלעם {ETCP, Teiuș, 46233}

dər ganəf ɩs antlofɱ דער גנבֿ איז אַנטלאָפֿן {ETCP, Bistriţa, 47241}

dər ganəf ɩz antlɔfɱ > aŋklɔfɱ דער גנבֿ איז אַנטלאָפֿן {ETCP, Nyzhnya Apsha, 48233}

dɛ ganəv ɩz antlofɱ mit aɫɩm דער גנבֿ איז אַנטלאָפֿן מיט אַלעם {POLAND, Wolbrom, 50196}

de ganɩf ɩz atlofn mɩt aləm דער גנבֿ איז אַנטלאָפֿן מיט אַלעם {POLAND, Warsaw, 52211}

HASIDIC

AMERICA

(rare) <אנטלאפן> ~ <אנקלאפן>
gəmaxt plajtə, antlɔfn̩ fɩn dɔrtn̩ געמאַכט פּליטה, אַנטלאָפֿן פֿון דאָרטן

SOUTHEASTERN

Mi ken dim Glik ništ nûchloifn in far dim Imglik ništ antloifn. מע קען דעם גליק נישט נאָכלויפֿן און פֿאַר דעם אומגליק נישט אַנטלויפֿן {EAST GALICIA, Brody, Landau 1923, №40}

dər gɔnəf ɩz aŋkʎofɱ mit alʲəmən דער גנבֿ איז אַנטלאָפֿן מיט אַלעמען {ROMANIA, Brăila, 45273}